صنعت IT حدود سه سال پيش مورد توجه مسئولان ايراني قرار گرفت و اندكاندك شركتهاي خصوصي نيز در كنار بخش دولتي فعاليتهايي را آغاز كردند. اما حضور قدرتمند دولت در صنعت IT برخورد گرم كارشناسان مستقل روبرو نشد
آنها اعتقاد داشتند IT دولتي از بروز خلاقيتها جلوگيري ميكند و از همين رو بار ديگر تئوريهاي سه گانه جامعه درگير در فناوري اطلاعات را در ميدان منازعه مرور كردند، بر اساس اين تئوريها جامعه اطلاعاتي از جامعه كاربران، جامعه تأمين كننده و جامعه صنعتي تشكيل شده است.
در جامعه كاربران تكنولوژي به كاربري رسيده و در نهايت به توليد ارزش افزوده ميانجامد؛ تئوريسينها معتقدند دولت بايد با سرمايهگذاري در اين بخش به آموزش كاربران بپردازد اما در بخش جامعه تأمينكننده كه تجهيزات را تأمين و پشتيباني ميكند.
همچنين جامعه صنعتي كه به توليد سخت افزارها و نرمافزارها ميپردازد، خواهان دخالت نكردن دولت هستند. در ايران با توجه به اينكه حجم گسترده مبادلات تجاري بر عهده دولت است، وجود بخش خصوصي از منافع اقتصادي دولت ميكاهد بنابراين در برابر صنعت IT خصوصي مقاومتهايي روي ميدهد.
دو نگاه متفاوت درعرصه ي فناوري اطلاعات:
1- در كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه IT به عنوان محور توسعه در نظر گرفته شده است.
2- در كشورهاي جهان سوم IT به عنوان ابزار توسعه مورد بهره برداري قرار مي گيرد.
مهم ترين ابزارهاي فناوري اطلاعات:
1- راديو 2- تلويزيون 3- تلفن 4- كامپيوتر 5- اينترنت
6- اينترانت: شبكه هاي بزرگ محلي و سازماني كه براي استفاده كنندگان خاصي طراحي و اجرا مي گردد و به جزئ خدمات اينترنت از اطلاعات درون سازمان خود نيز بهره مي گيرند.
7- اكسترانت: جمع بين دو يا چند اينترنت به منظور تبادل اطلاعات بين افراد، همكاران، شركاي اقتصادي در قالب كنفرانس هاي صوتي و تصويري.
كامپيوتر:
از بزرگ ترين ابزارهاي فناوري اطلاعات است كه با برخورداري از ظرفيت سازي و ذخيره سازي اطلاعات در درون خود و با ارائه خدمات گسترده ي صوتي و تصويري، نوشتاري و گفتاري توانمندي هاي بسياري در خود جاي داده است.
ويژگي ها و مزاياي مهم استفاده از كامپيوتر:
1- سرعت انجام عمليات 2- دقت و صحت انجام كار 3- قابليت اطمينان4- توانايي ذخيره سازي.
اينترنت:
اينترنت در واقع يك شبكه ي گسترده ي جهاني است كه با اتصال رايانه ها به همديگر، ضمن حفظ و امنيت اطلاعات موجود در شبكه ها اطلاعات جديدي را به صورت همزمان در همهي شبكه ها در دسترس كاربران قرار مي دهد.
اينترنت، روح تحقيق و پژوهش، خلاقيت و ابتكار را در مورد محقق احيا مي كند و فراگيران را از هر نوع خدمات اطلاعاتي و ارتباطي
بهره مند مي گرداند.
اينترنت داراي پنج ويژگي مهم است:
1- چند رسانه اي2- فوق متن 3- تعاملي بودن 4 – بايگاني بودن 5- مجازي بودن
اينترنت يك سيستم عظيم جهاني متشكل از انسان، اطلاعات و رايانه است. اينترنت اجتماع انسانها با ايده هاي متفاوت است. اينترنت كتابخانه و نمايشگاه جهاني است ،چون تعطيلي ندارد و هركس در هر زمان بخواهد مي تواند به آن دسترس داشته باشد.
الف ) موانع درون نظام آموزشي براي بكارگيري ICT
آموزش و پرورش، به رغم تلاشهاي صورت گرفته در حيطهي برنامهريزي تفصيلي آموزشي و درسي و نيز در حيطههاي اجرايي و اداري، داراي نظامي متمركز است. اين تمركز برنامه درسي يكسان و بدون انعطاف را از لحاظ محتوا شيوههاي آموزش و تدريس، و نوع ارزشيابي براي هر موضوع درسي، براي كليه دانشآموزان اعم از شهري و روستايي و … با هر نوع استعداد علاقه و خاستگاه اقتصادي و اجتماعي، از هر جنس، نژاد، زبان و فرهنگ و … تجويز ميكند در چنين نظامهايي عملاً هيچگونه نوآوري و ابتكار چشمگير و موثري امكان نهادينه شدن نمييابد زيرا هر اقدامي بايد از بالا تصميمگيري شده و به طور سراسري به اجرا گذاشته شود.
بدنه اجرايي باهرچه از بالا بيايد به صورت يك دستور اداري و از سر رفع تكليف برخورد ميكند و به مجرد برخورد با يك مانع پيشبيني نشده اجراي دستور را متوقف ميكند در اين شرايط كاربرد فنآوري اطلاعات در آموزش تنها در سطح حداقل مثلاً به صورت يك موضوع درسي، امكانپذير خواهد شد. افزون برآن به واسطه اين تمركز توان برنامهريزي درسي و رهبري فرانيد يادگيري كه از مهارتهاي اصلي در كاربرد فنآوري در آموزش و پرورش به شمار ميرود، در معلمان رشد نمييابد.
· * نيروي انساني در آموزش و پرورش از نظر كاربرد فنآوري اطلاعات در آموزش با دو نارسايي عمده روبهرو است:
۱. پرورش نيافتن تفكر منطقي، خلاقيت ذهني، روحيه جستجوگري و مهارتمديريت فرآيند يادگيري ناشي از نارساييهاي برنامههاي تربيت معلم و مساعد نبودن شرايط محيط كار براي بروز و شكوفايي هرنوع خلاقيت در معلمان.
۲. ضعف قابل توجه انگيزه ناشي از علاقهمند نبودن به حرفه معلمي يا عدم توان لازم براي ايفاي اين نقش.
· نامناسب بودن فضاي كالبدي آموزشگاهها به ويژه در موارد زير:
۱. در نقاط روستايي، احتمال فقدان جريان برق و ارتباط تلفني مطمئن و مؤثر، تعداد كم دانشآموز و چند پايه بودن كلاسها، فقر عمومي و عدم امكان دسترسي خانوادهها به تسهيلات لازم براي بهرهبردن از فنآوري اطلاعات.
۲. مسايل خاص مدارس عشايري
۳. نامناسب بودن طراحي مدارس (نقشههاي تيپ) از لحاظ استقرار تسهيلات فنآوري اطلاعات در مدرسه
ب ) موانع محيطي:
همراه شدن پديده مدركگرايي با مساله غامض آزمون سراسري دانشگاهها (اعم از دولتي و غيردولتي) سبب شده است در آموزش و پرورش ايران چهاراصل يادگيري : يادگيري چگونه آموختن ياديگري با ديگران زيستن، يادگيري براي بكاربردن و يادگيري براي بهتر زيستن به يك هدف جديد تبديل شود " يادگيري براي كسب نمره مناسب جهت بدست آوردن مدرك تحصيلي بالاتر" ، تحميل شدن اين فرهنگ به مدارس سبب شده است كه فقط جنبههايي از يادگيري كه فرد را به اين هدف ميرساند مورد توجه قرار گيرند و دانشآموز، معلم ، مديريت آموزشگاه و آموزش و پرورش والدين و به طوركلي جامعه از توجه به انواع ديگر يادگيري كه براي زندگي شاد و مفيد در جامعه مدني پويا دائماًدر حال تغيير لازم است با آگاهي غفلت كنند براي چنين نوع يادگيري چندان نيازي به كاربرد فنآوري اطلاعات و ارتباطات نخواهد بود.
* در دانشگاههاي كشور، در زمينه تخصصهاي مرتبط با كاربرد فنآوري اطلاعات و ارتباطات در آموزش به ويژه تهيه محتواي آموزشي مناسب و نرمافزارهاي لازم، فعاليت آموزشي قابل توجهي صورت نميگيرد.
* همچنين توان تحقيقاتي كشور طراحي برنامههاي مناسب براي كاربرد فنآوري اطلاعات در آموزش تربيت نيروي فني براي اجراي برنامهها، و نظارت و ارزشيابي از برنامهها با كندي در فضاي غيررقابتي، و با كيفيت ضعيفي صورت ميپذيرد.
* محدوديتهاي ناشي از متفاوت بودن زبان نرمافزارهاي رايانهاي آموزشي موجود در دنيا با زبان فارسي و نيز محدوديتي كه به همين سبب دانشآموزان در تعامل با دنياي خارج از طريق اينترنت روبهرو ميشوند كوشش مضاعفي را از جانب طراحان ايراني نرمافزارهاي رايانهاي آموزشي طلب ميكند.
* ناكارآمدي شبكه و تجهيزات مخابراتي كشور در تأمين ارتباط آسان، ارزان، مطمئن و ايمن از يكسو و فقدان قوانين مناسب براي دفاع از حقوق مادي و معنوي پديدآورندگان نرمافزارهاي آموزشي از سوي ديگر از جمله موانعي به شمار ميرود كه به ويژه مانع از گسترش فعاليت فرهنگيان علاقهمند و بخش خصوصي مستعد در سرمايهگذاري در اين زمينه ميشود.